ततस्तमन्तर्हृदि सन्निवेश्य, गतो महाभागवतो विशालाम् ।

यथोपदिष्टां जगदेकबन्धुना, ततः समास्थाय हरेरगाद्गतिम् ॥४७॥

जगाचें विश्रामधाम । जो पुरुषांमाजीं पुरुषोत्तम ।

तो हृदयीं धरोनि आत्माराम । उद्धव सप्रेम निघाला ॥३४॥

कृष्णाची पूर्णस्थिती । हृदयीं धरोनि सुनिश्चितीं ।

उद्धव विशाल तीर्थाप्रती । स्वानंदस्थितीं निघाला ॥३५॥

उद्धव स्वानंदस्थितिपूर्ण । जेथें जेथें करी गमन ।

ते ते लोक होती पावन । भक्तिज्ञानवैराग्यें ॥३६॥

जैसजैसी विवेकविरक्ती । तैसतैसी बोधक शक्ती ।

उपदेशित ज्ञानभक्ती । चालिला त्रिजगती उद्धरित ॥३७॥

ज्यांसी उद्धवासी जाहली भेटी । त्यांसी हरिभजनीं पडे मिठी ।

भवभय पडों नेदी दृष्टीं । बोधक जगजेठी उद्धव ॥३८॥

जे जे भगवद्भक्ति करित । ते ते ’भागवत’ म्हणिजेत ।

मुक्तीहीवरी भजनयुक्त । महाभागवत उद्धव ॥३९॥

उद्धवें आदरिली जे भक्ती । तिची किंकर नित्यमुक्ती ।

यालागीं ’महाभागवत’ स्थिती । बोलिजे निश्चितीं उद्धवा ॥९४०॥

निजशांतता अतिनिर्मळ । आत्मानुभवें अतिप्रांजळ ।

मोक्षाहीवरी भजनशीळ । भक्त विशाळ उद्धव ॥४१॥

ऐशी उद्धवाची विशाळता । तोही पावला विशालतीर्था ।

’विशाल’ म्हणावयाची कथा । ऐक आतां सांगेन ॥४२॥

जेथ श्रद्धामात्रें चित्तशुद्धी । स्मरणमात्रें निर्विकल्प बुद्धी ।

’नारायण’ नामें मोक्षसिद्धी । ’विशाल’ या विधीं बदरिकाश्रम ॥४३॥

जेथ जनहितार्थ नारायण । अद्यापि करितो अनुष्ठान ।

मोक्षमार्गी कृपा पूर्ण । यापरी विशाळपण बदरिकाश्रमातें ॥४४॥

जेथ अल्प तपें फळ प्रबळ । अल्पध्यानें आकळे सकळ ।

अल्प विरक्तीं मोक्ष केवळ । ऐसा फळोनि विशाळ बदरिकाश्रम ॥४५॥

जो अंतर्यामीं गोविंदु । जो जगाचा सुहृद बंधु ।

जो आत्माराम प्रसिद्धु । ज्याचेनि निजबोधु उद्धवा ॥४६॥

जैसा कृष्णें केला उपदेशु । तैसा बदरिकाश्रमीं रहिवासु ।

उद्धवें केला निजवासु । तोचि जनांसी विश्वासु परमार्थनिष्ठे ॥४७॥

जैसी उद्धवाची स्थिती गती । जैशी उद्धवाची ज्ञानभक्ती ।

जैशी उद्धवाची विरक्ती । तोचि जनांप्रती उपदेश ॥४८॥

जेथें गुरुसी विषयासक्ती । तेथें शिष्यासी कैंची विरक्ती ।

जेथ गुरुसी अधर्मप्रवृत्ती । तेथ शिष्यासी निवृत्ति कदा न घडे ॥४९॥

यालागीं उद्धवाचें आचरित । तेंचि आचरती जन समस्त ।

एवं परोपकारार्थ । उद्धव विरक्त बदरिकाश्रमीं ॥९५०॥

जैसें शिकवूनि गेला श्रीकृष्णनाथ । तैसेंचि उद्धव आचरत ।

त्याचेनि धर्में जन समस्त । जाहले विरक्त परमार्थीं ॥५१॥

परब्रह्माची निजप्राप्ती । दृढ करुनि गेला श्रीपती ।

तेचि उद्धवासी ब्रह्मस्थिती । अहोरातीं अखंड ॥५२॥

बैसतां घालूनि आसन । का करितां गमनागमन ।

उद्धवाचें ब्रह्मपण । सर्वथा जाण मोडेना ॥५३॥

विरक्ती आणि भोगासक्ती । दोनी देहावरी दिसती ।

या दोंहीहूनि परती । परब्रह्मस्थिती उद्धवीं ॥५४॥

विरक्तीमाजीं नव्हे विरक्त । भोगीं नव्हे भोगासक्त ।

या दोंहीहून अतीत । ब्रह्म सदोदित उद्धव ॥५५॥

तेथ प्रारब्धक्षयें जाण । त्या देहासी येतां मरण ।

उद्धव ब्रह्मीं ब्रह्म पूर्ण । जन्ममरण तो नेणे ॥५६॥

देहींचा देहात्मभावो । निर्दळूनि निःसंदेहो ।

उद्धवासी ब्रह्मानुभवो । श्रीकृष्णें पहा हो दृढ केला ॥५७॥

ऐशिया उद्धवासी देहांतीं । ’विदेहकैवल्या’ ची प्राप्ती ।

म्हणणें हें परीक्षिती । दृढ भ्रांती वक्त्याची ॥५८॥

घडितां मोडितां कांकण । घडमोडी नेणे सुवर्ण ।

तेवीं देहासीच जन्ममरण । उद्धव परिपूर्ण परब्रह्म ॥५९॥

उद्धवासी देहीं वर्ततां । तो नित्य मुक्त विदेहता ।

त्यासी देहांतीं विदेहकैवल्यता । हे समूळ वार्ता लौकिक ॥९६०॥

देह राहो अथवा जावो । हा ज्ञात्यासी नाहीं संदेहो ।

त्यासी निजात्मता ब्रह्मभावो । अखंड पहा हो अनुस्यूत ॥६१॥

देहासी दैव वर्तवि जाण । देहासी दैव आणी मरण ।

ज्ञाता ब्रह्मीं ब्रह्म पूर्ण । जन्ममरण तो नेणे ॥६२॥

देह असो किंवा जावो । आम्ही परब्रह्मचि आहों ।

दोरीं सापपण वावो । दोरेंचि पहा हो जेवीं होय ॥६३॥

जेथ मृगजळ आटलें । तेथें म्हणावें कोरडें जाहलें ।

जेव्हां होतें पूर्ण भरलें । तेव्हांही ओलें असेना ॥६४॥

तेवीं देहाची वर्तती स्थिती । समूळ मिथ्या प्रतीती ।

त्या देहाचे देहांतीं । विदेहकैवल्यप्राप्ती नवी न घडे ॥६५॥

यापरी बदरिकाश्रमाप्रती । उद्धवें बहुकाळ करुनि वस्ती ।

त्याचि निजदेहाचे अंतीं । भगवद्गती पावला ॥६६॥

’पावला’ हेही वदंती । लौकिक जाण परीक्षिती ।

तो परब्रह्मचि आद्यंतीं । सहज स्थिती पावला ॥६७॥

उद्धवाची भगवद्भक्ती । आणि निदानींची निजस्थिती ।

तेणें शुक सुखावला चित्तीं । कृष्णकृपा निश्चितीं वर्णित ॥६८॥

आपण साहित्यिक आहात ? कृपया आपले साहित्य authors@bookstruckapp ह्या पत्त्यावर पाठवा किंवा इथे signup करून स्वतः प्रकाशित करा. अतिशय सोपे आहे.
Please join our telegram group for more such stories and updates.telegram channel

Books related to श्रीएकनाथी भागवत


चिमणरावांचे चर्हाट
नलदमयंती
सुधा मुर्ती यांची पुस्तके
श्यामची आई
झोंबडी पूल
सापळा
गांवाकडच्या गोष्टी
 भवानी तलवारीचे रहस्य
खुनाची वेळ
अश्वमेध- एक काल्पनिक रम्यकथा
लोकभ्रमाच्या दंतकथा
संभाजी महाराज - चरित्र (Chava)
शिवाजी सावंत
कथा: निर्णय
पैलतीराच्या गोष्टी