केवलात्मानुभावेन स्वमायां त्रिगुणात्मिकाम् ।

सङ्क्षोभयन्सृजत्यादौ तया सूत्रमरिन्दम ॥१९॥

तामाहुस्त्रिगुणव्यक्तिं सृजन्तीं विश्वतोमुखम् ।

यस्मिन्प्रोतमिदं विश्वं येन संसरते पुमान् ॥२०॥

तेणें निजात्मकाळसत्तें । अवलोकिलें निजमायेतें ।

ते क्षोभोनि तेथें । निजसूत्रातें उपजवी ॥९॥

तेचि बोलिली 'क्रियाशक्ती' । करिती झाली त्रिगुणव्यक्ती ।

अहंकारद्वारा स्रजिती । जग‍उत्पत्तीतें मूळ ॥२१०॥

तेथें गुणागुणविभाग । सुर नर आणि पन्नग ।

अध ऊर्ध्व मध्यभाग । रचिलें जग तत्काळ ॥११॥

ब्रह्मांडीं सूत्र जाण । पिंडू वर्तवी प्राण ।

पिंडब्रह्मांडविंदान । कर्त्री जाण 'क्रियाशक्ति' ॥१२॥

जीव करावया संसारी । षड्‌विकार वाढवी शरीरीं ।

षडूर्मी त्यामाझारीं । जीव संचारीं संचरवी ॥१३॥

एवढी संसार‍उत्पत्ती । करावया इची व्युत्पत्ती ।

यालागीं नांवें 'क्रियाशक्ती' । सांख्यसंमतीं बोलिजे ॥१४॥

या क्रियाशक्तिसूत्राचे ठायीं । जग ओतिलें असे पाहीं ।

आडवेतिडवे ठायींचे ठायीं । गोंवून लवलाहीं वाढत ॥१५॥

दृढबंध देहाभिमाना । देऊन संसारी करी जना ।

उपजवी अनिवार वासना । योनीं नाना जन्मवी ॥१६॥

पित्याचेनि रेतमेळें । रजस्वलेचेनि रुधिरबळें ।

उकडतां जठराग्निज्वाळें । बहुकाळें गोठलें ॥१७॥

तेथ निघाले अवयवांकुर । करचरणादिक लहान थोर ।

देह जाला जी साकार । तरी अपार यातना ॥१८॥

जठरीं गर्भाची उकडतां उंडी । नाना दुःखांची होय पेडी ।

रिघे विष्ठा कृमी नाकींतोंडी । तेणें मस्तक झाडी पुरे पुरे ॥१९॥

थोर गर्भींची वेदना । आठवितां थरकांपू मना ।

भगद्वारें जन्म जाणा । परम यातना जीवासी ॥२२०॥

ऐसें जन्मवूनि जनीं । घाली स्वर्गाच्या बंदिखानीं ।

कां पचती अधःपतनीं । देहाभिमानेंकरूनियां ॥२१॥

ऐसी सुखदुःखांची कडी । घालोनि त्रिगुणीं दृढ बेडी ।

भोगवी दुःखांच्या कोडी । तरी न सोडी अविद्या ॥२२॥

हा थोर मायेचा खटाटोपू । राया तुज नाहीं भयकंपू ।

तुवां दृढ धरोनि अनुतापू । अभिमानदरर्पू छेदिला ॥२३॥

तुझी पालटली दिसे स्थिती । हृदयीं प्रगटली चिच्छक्ती ।

मावळली अविद्येची राती । बोधगभस्ति उगवला ॥२४॥

जेथ छेदिला अभिमान । तेथें कामादि वैरी निमाले जाण ।

जेवीं शिर छेदिल्या करचरण । सहजें जाण निमाले ॥२५॥

यापरी तूं 'अरिमर्दन' । बोलिलों तें सत्य जाण ।

ऐकोनि अवधूतवचन । सुखसंपन्न नृप झाला ॥२६॥

म्हणे धन्य धन्य मी सनाथ । मस्तकीं ठेविला हस्त ।

प्रेमें वोसंडला अवधूत । हृदयीं हृदयांत आलिंगी ॥२७॥

दोघां निजात्मबोधें जाहली भेटी । यालागीं खेवा पडली मिठी ।

तेणें आनंदें वोसंडे सृष्टी । सभाग्यां भेटी सद्‍गुरूसी ॥२८॥

बालका कीजेति सोहळे । तेणें निवती जननीचे डोळे ।

शिष्यासी निजबोधु आकळे । ते सुखसोहळे सद्‍गुरूसी ॥२९॥

करितां दोघांसी संवादु । वोसंडला परमानंदु ।

पुढील कथेचा संवादु । अतिविशदु सांगत ॥२३०॥

आपण साहित्यिक आहात ? कृपया आपले साहित्य authors@bookstruckapp ह्या पत्त्यावर पाठवा किंवा इथे signup करून स्वतः प्रकाशित करा. अतिशय सोपे आहे.
Please join our telegram group for more such stories and updates.telegram channel

Books related to श्रीएकनाथी भागवत


चिमणरावांचे चर्हाट
नलदमयंती
सुधा मुर्ती यांची पुस्तके
श्यामची आई
झोंबडी पूल
सापळा
गांवाकडच्या गोष्टी
 भवानी तलवारीचे रहस्य
खुनाची वेळ
अश्वमेध- एक काल्पनिक रम्यकथा
लोकभ्रमाच्या दंतकथा
संभाजी महाराज - चरित्र (Chava)
शिवाजी सावंत
कथा: निर्णय
पैलतीराच्या गोष्टी