ब्राह्मणे पुल्कसे स्तेने, ब्रह्मण्येऽर्के स्फुलिङगके ।

अक्रूरे क्रूरके चैव, समदृक्पण्डितो मतः ॥१४॥

ज्यांचे वंदितां पदरज जाण । पवित्र होइजे आपण ।

ऐसे पुण्यपूज्य जे ब्राह्मण । ज्यांचा हृदयीं चरण हरि वाहे ॥९२॥

ऐसे अतिवंद्य जे ब्राह्मण । आणि चांडाळांमाजीं निंद्य हीन ।

तो ’पुल्कस’ द्विजवरांसमान । हरिरुपें जाण भक्त देखे ॥९३॥

सुवर्णविष्णु सुवर्णश्वान । एक पूज्य एक हीन ।

विकूं जातां मोल समान । वंद्यनिंद्य जाण आत्मत्वीं तैसें ॥९४॥

पुल्कस आणि ब्राह्मण । जातिभेदें विषमपण ।

आत्मदृष्टीं पाहतां जाण । दोघे समान चिद्रूपें ॥९५॥

जो बळेंचि ब्रह्मस्व चोरी । जो ब्राह्मणा अतिउपकारी ।

दोघे निजात्मनिर्धारीं । सद्रूपेंकरीं समसाम्य भक्तां ॥९६॥

जेवीं डावा उजवा दोनी हात । एक नरकीं एक पुण्यार्थ।

हा कर्माकर्म विपरीतार्थ । समान निश्चित ज्याचे त्यासी ॥९७॥

तेवीं सर्वस्वें ब्राह्मणांचा दाता । कां जो ब्राह्मणांचा अर्थहरिता ।

दोंहीसी कर्माची विषमता । निजात्मता समान ॥९८॥

सूर्य आणि खद्योत । तेजविशेषें भेद भासत ।

निजात्मतेजें पाहतां तेथ । समसाम्य होत दोहोंसी ॥९९॥

दावाग्नि आणि दिवा । भेद भासे तेजवैभवा ।

निजतेजें समानभावा । तेवीं तेजप्रभावा आत्मत्वें समान ॥३००॥

कर्पूराग्नि सोज्वळ कुंडीं । परी राईसंगें तो तडफडी ।

तेवीं सत्त्वतमपरवडी । शांति आणि गाढी क्रोधावस्था ॥१॥

एक सत्त्ववृत्ति अतिशांत । कां जो क्रूर तामस क्रोधयुक्त ।

गुणवैषम्यें भेद भासत । आत्मत्वें निश्चित समसाम्य भक्तां ॥२॥

एक आपत्काळीं सर्वसत्ता । होय एकाचा प्राणरक्षिता ।

एक प्राणदात्याच्या घाता । प्रवर्ते क्रूरता कृतघ्न जो ॥३॥

हे पुण्यपापविषमता जाण । ऐसेही ठायीं भक्त सज्ञान ।

वस्तु देखती समसमान । उभयतां जाण निजात्मबोधें ॥४॥

वृक्षासी जो प्रतिपाळी । कां जो घाव घाली मूळीं ।

दोघांही समान पुष्पीं फळीं । तेवीं आत्ममेळीं घातका घातीं ॥५॥

द्विजाचें सोंवळें धोत्र । कां मद्यपियाचें मलीन वस्त्र ।

सूत्रसृष्टी समान सूत्र । मशक सृष्टिकर आत्मत्वीं तैसे ॥६॥

मशक आणि सृष्टिकर्ता । भजनीं समान मद्भक्तां ।

हे चौथे भक्तीची अवस्था । अपावो सर्वथा रिघों न शके ॥७॥

जेथूनि रिघों पाहे अपावो । तेथेंचि देखती भगवद्भावो ।

तेव्हां अपाव तोचि उपावो । मद्भक्तां पहा हो मद्भजनीं ॥८॥

ईश्वर आणि पाषाण । भजनीं मद्भक्तां समान ।

हें भक्तीचें मुख्य लक्षण । ’चौथी भक्ति’ जाण या नांव ॥९॥

स्वकर्मधर्मवर्णाचार । करितांही निज व्यवहार ।

ज्यासी सर्वभूतीं मदाकार । तो भक्त साचार प्रिय माझा ॥३१०॥

ज्यासी सर्वभूतीं बुद्धि समान । तेचि भक्ति तेंचि ज्ञान ।

तेंचि स्वानंदसमाधान । सत्य सज्ञान मानिती ॥११॥

असो सज्ञानाची कथा । ज्यासी सर्व भूतीं समता ।

तो मजही मानला तत्त्वतां । मोक्षही सर्वथा वंदी त्यातें ॥१२॥

सर्वांभूतीं आत्माराम । ऐसें कळलें ज्या निःसीम ।

तेचि भक्ति उत्तमोत्तम । ज्ञानियें परम मद्रूपें ॥१३॥

योग याग ज्ञान ध्यान । सकळ साधनांमाजीं जाण ।

मुख्यत्वें हेंचि साधन । तेंचि निरुपण हरि सांगे ॥१४॥

आपण साहित्यिक आहात ? कृपया आपले साहित्य authors@bookstruckapp ह्या पत्त्यावर पाठवा किंवा इथे signup करून स्वतः प्रकाशित करा. अतिशय सोपे आहे.
Please join our telegram group for more such stories and updates.telegram channel

Books related to श्रीएकनाथी भागवत


चिमणरावांचे चर्हाट
नलदमयंती
सुधा मुर्ती यांची पुस्तके
श्यामची आई
झोंबडी पूल
सापळा
गांवाकडच्या गोष्टी
 भवानी तलवारीचे रहस्य
खुनाची वेळ
अश्वमेध- एक काल्पनिक रम्यकथा
लोकभ्रमाच्या दंतकथा
संभाजी महाराज - चरित्र (Chava)
शिवाजी सावंत
कथा: निर्णय
पैलतीराच्या गोष्टी