वर्णाश्रमविकल्पं च, प्रतिलोमानुलोमजम् ।

द्रव्यदेशवयःकालान्, स्वर्गं नरकमेव च ॥२॥

तुझी जे का वेदवाणी । उघडी गुणदोषांची खाणी ।

अधममध्यमोत्तम मांडणी । वर्णाश्रमपणीं भेद दावी ॥२५॥

द्रव्य विहित अविहित । हेंही वेद असे दावित ।

देश पुनित अपुनीत । काळही दावीत सुष्टुदुष्टत्वें ॥२६॥

पूर्ववयीं चित्त निश्चिंत । तारुण्यीं तेंचि कामासक्त ।

वार्धक्यीं तें अतिकुश्चित । तेवीं शुद्धीं उपजवित गुणदोष वेदु ॥२७॥

तुझाचि गा वेद देख । सूचिताहे स्वर्ग नरक ।

तेणें कर्माचें आवश्यक । साधक बाधक तो दावी ॥२८॥

वर्णाश्रमांमाजील गुज । प्रतिलोमानुलोमज ।

ऐसे नाना भेदें भोज । वेदेंचि सहज नाचविजे ॥२९॥

उत्तम वर्णाची जे नारी । हीन वर्णाचा गर्भ धरी ।

तेचि संतती संसारीं । अभिधान धरी ’प्रतिलोमज’ ॥३०॥

तेचि संतती प्रसिद्ध । सूत वैदेह मागध ।

ऐशिया नामाचें जें पद । तें जाण शुद्ध प्रतिलोमज ॥३१॥

हीन वर्णाची जे नारी । उत्तम पुरुषाचा गर्भ धरी ।

ते ’अनुलोमज’ संसारीं । शास्त्रकारीं बोलिजे ॥३२॥

अंबष्ट आणि मूर्धावसिक्त । पारशव आणि सात्वत ।

इत्यादि नांवें जे वर्तत । ते जाण समस्त अनुलोमज ॥३३॥

ऐसे नाना भेदप्रकार । अविधिविधींचा विचार ।

वेद प्रकाशितो साचार । गुणदोषां माहेर वेद तुझा ॥३४॥

आपण साहित्यिक आहात ? कृपया आपले साहित्य authors@bookstruckapp ह्या पत्त्यावर पाठवा किंवा इथे signup करून स्वतः प्रकाशित करा. अतिशय सोपे आहे.
Please join our telegram group for more such stories and updates.telegram channel

Books related to श्रीएकनाथी भागवत


चिमणरावांचे चर्हाट
नलदमयंती
सुधा मुर्ती यांची पुस्तके
श्यामची आई
झोंबडी पूल
सापळा
गांवाकडच्या गोष्टी
 भवानी तलवारीचे रहस्य
खुनाची वेळ
अश्वमेध- एक काल्पनिक रम्यकथा
लोकभ्रमाच्या दंतकथा
संभाजी महाराज - चरित्र (Chava)
शिवाजी सावंत
कथा: निर्णय
पैलतीराच्या गोष्टी